In STAG nemen 1-4 keverkwekers het tegen elkeer op om de mooiste en beste kevers te kweken. Help je meeple evolueren en kies of je de strijd vredig of bloederig laat eindigen.
In STAG van Split Stone Games kweek je kevers van allerhande maten en kleuren. Verzamel grondstoffen en begeleid je Coleoptera van larf tot pop en zo naar volwassen kever. Op het einde van hun leven nemen jouw kevers het op tegen die van je tegenstanders in een echte smack-down. Of jullie kiezen ervoor om het conflict vredig op te lossen terwijl jullie een beetje zoete nectar naar binnen smikkelen.
We gaan er niet om liegen. Eén van de grootste aantrekkingsfactoren van het spel is het speelbord. Het speelveld bestaat uit meerdere concentrische cirkels die de levenscyclus van de kevers weergeven.
We starten met het klaarleggen van het bord door de 4 onderste kwadranten met elkaar te verbinden, het middelste wiel toe te voegen en tot slot de binnenste cirkel voor de kevers te plaatsen. Alles wordt netjes op zijn plaats gehouden dankzij een grote kever meeple.
Plaats op ieder slot van de middelste ring een willekeurige pop-token. Het is wel best dat de kleuren een beetje door elkaar liggen. Bij de binnenste ring zorg je ervoor dat er boven ieder vak een punt ligt en deponeer je de 5 grote punttokens naast de meeple.

Elke speler ontvangt een persoonlijk actiebord & -tegels, een startkever (met roze keerzijde) en 2 keverkaarten (met blauwe keerzijde). Je start ook met basisgrondstoffen: 10 eieren, 2 water en 2 hout. Om af te ronden neemt iedereen een geheime missiekaart.

Plaats de 2 kaartpanelen onder je actiebord om je larven, poppen en kevers op te bewaren. Met deze borden zie je in één oogopslag hoe oud een larve is en welke kever vertegenwoordigd wordt door welke meeple op het veld.
Tijdens de eerste ronde wordt de eerste actie, het roteren van het bord, overgeslagen. In plaats daarvan kiest iedere speler 2 kevers uit zijn handkaarten (waarvan eentje met de roze achterzijde) om het spel mee aan te vangen. Voor de kever met de blauwe achterzijde moet je eerst de eierkost betalen met je basisgrondstoffen. Je plaatst dan een larve op de buitenste ring waar het symbool overeenkomt met dat op je kaart.

Neem als laatste stap het bord met de evolutiesporen en zet de trackers van jouw kleur onderaan ieder spoor. De traittracker is ook voorzien van een spoor om de spelersvolgorde te hanteren bij conflicten.
Net als in het echte leven wacht de tijd niet tot je klaar bent. Spelers voeren grotendeels simultaan acties uit waardoor je snel en doordacht keuzes moet maken. Het is in dit geval dus de vroege kever die de nectar krijgt, in plaats van een vogel de worm.
BORD ROTEREN:
Iedere ronde, behalve de eerste van het spel, start door de ring met poppen 1 plaats verder te roteren. Zorg ervoor dat een pop-locatie altijd uitlijnt met die van een larve.

TEGELS PLAATSEN:
Na de rotatie begint het puzzelen tegen de klok. Spelers moeten al hun 5 actietegels – zonder deze te draaien of te roteren – op hun actiebord plaatsen. Zodra een tegel neerligt, mag je hem niet meer wijzigen, handjes af!
Onderaan een actietegel staan 2 stippen die naar de onderkant van je actiebord moeten wijzen. Ze geven de correcte oriëntatie van je tegel aan.

ACTIES UITVOEREN:
Wanneer iedereen zijn actietegels geplaatst heeft, voer je alle acties op de middelste rij van je actiebord van links naar rechts uit. Sommige acties geven je eieren, laten je larven of poppen ouder worden of zorgen ervoor dat je een kever op het bord plaatst. Er zijn ook acties om extra keverkaarten te trekken of om een actietegel om te draaien naar een geavanceerde variant.

Wanneer je een meeple naar het volgende stadium laat evolueren, moet je eerst voldoen aan alle voorwaarden en moet er plaats zijn op de volgende ring. Reset de leeftijdtracker en wissel de meeples op je bord om. Wanneer een larf in een pop transformeert, plaats je de pop in het vak dat uitlijnt met die van je larve. Neem de gekleurde token, als er eentje beschikbaar is.

Om kevers te maken volg je hetzelfde systeem en neem je een punt, indien beschikbaar.
GRONDSTOFFEN VERZAMELEN:
Voor alle niet bedekte iconen op je actiebord neem je de bijhorende grondstof. Je mag maximaal 8 stuks van alle grondstoffen hebben, behalve eieren, waarvoor de limiet 15 stuks is.

SHOWDOWN:
Voordat jullie kevers overgaan tot een mogelijke krachtmeting, worden de kevers gevoederd. Vechten doe je niet op een lege maag!
Als je alle nodige grondstoffen ter beschikking hebt, moet je deze betalen en de kever omdraaien. Het resultaat van een showdown hangt eerst en vooral af van hoeveel gevoederde kevers er zijn. Als er minstens 2 kevers met volle buikjes zijn, moeten de spelers overleggen of ze gaan vechten of niet. Je kan uiteraard liegen, want als 1 van de 2 de benen neemt en de andere stand houdt, gaat die met de punten lopen.
Bij ieder gevecht moet je rekening houden met het feit of jullie kevers elkaar vermoorden of niet. Overlevende kevers worden naast je actiebord geplaatst, zodat ze op het einde van het spel nog punten voor je scoren. Een dode kever levert je echter niets op!

De beurt eindigt na de showdown stap, ongeacht of er een strijd plaatsvond of niet. Indien de endgame trigger niet geactiveerd werd, ga je door naar de volgende ronde en beginnen de actiestappen van voor af aan.
STAG is afgelopen na de 5de showdown. Daarmee bedoelen we na de 5de keer waarin spelers moesten vechten of vluchten. Je kan dit eenvoudigweg opvolgen door te tellen hoeveel grote puntentokens er nog op het bord liggen.
Na dit laatste gevecht is het tijd om de te kijken wie de beste kevers kweekte. Je verdient punten via puntentokens, behaalde missies, sets van pop-tokens, je positie op de evolutiesporen, optionele objectiefkaarten en vooral kevers die elkaar niet de kop hebben ingeslagen.
De speler met de hoogste score wint het spel en is de onbetwiste ‘boss beetle’ !
Prachtig spelbord: Zoals eerder al aangegeven is het spelbord van STAG een enorme aandachtstrekker. Het bord past perfect binnen het thema van de levenscyclus en loodst spelers automatisch doorheen de rondes naar het centrum van het bord waar hun kevers het (potentieel) tegen elkaar opnemen.
Showdown slowdown: Het puzzelen met actietegels, het zorgvuldig uitkiemen van welke grondstoffen je wanneer nodig hebt, of waar je een larve op het bord wilt plaatsen tekenen naar ons gevoel scherp af tegen het showdown-mechanisme. De showdown gaat om overleggen met een andere speler en proberen in te schatten wat hij gaat doen: vechten of vluchten? Een schoolvoorbeeld van het ‘Prisoner’s Dilemma’ waarbij samenwerken eigenlijk voordeliger is voor iedereen… maar je wilt eigenlijk niet dat iedereen er op vooruit gaat, want zo win jij het spel niet. Het veiligste is dan misschien om er altijd van uit te gaan dat iedere speler uit eigenbelang zal handelen. Hoewel het thematisch perfect in het spel past, voelt het niet aan als de beste combinatie van mechanismen.
Altijd honger: In STAG moet je jouw kever eten geven als je daartoe in staat bent. Je kan er niet voor kiezen om je kever ongevoederd in het midden van het bord te laten liggen als je alle noodzakelijke grondstoffen beschikbaar hebt. Je kan uiteraard wel strategisch kiezen om een ontbrekende grondstof niet te verzamelen, zodat je kever een tijdje langer op zijn honger moet blijven zitten. Misschien wil je wachten tot er geen concurrentie meer aanwezig is in het midden van het bord of wil je op een andere manier punten scoren?
Accuraat artwork: De kevers op de kaarten zijn meer dan mooie plaatjes. Het zijn stuk voor stuk waarheidsgetrouwe weergaven van de mooiste specimen uit de keverwereld. Een weetje per kever of algemene kever-weetjes zouden een leuke extra zijn, maar dan wordt het misschien wat druk op de kaarten. Naast de accurate weergaven is er ook op een zeer eenvoudige manier rekening gehouden met de kleurenblinden onder ons. Door simpelweg 1 tot 4 stippen op de pop-tokens te plaatsen weet je onmiddellijk welke tokens samenhoren.
Upgrade / downgrade: Het systeem waarbij je een tegel kan upgraden en downgraden door middel van grondstoffen te betalen voegt een extra, maar welkome, laag toe aan de puzzelfactor van het spel. Soms is het nuttig om een geüpgrade tegel opnieuw naar zijn oorspronkelijke staat terug te draaien, omdat je die effecten opnieuw kan gebruiken in een specifiek stadium van het spel. Iedereen heeft dezelfde actietegels, wat het spel lineairder maakt. De keuze van welke tegels waar geplaatst worden is voornamelijk afhankelijk van de kevers op iedereen zijn kaartpanelen en de persoonlijke spelersstijl.