Water, Aarde, Vuur, Lucht. Niet de Avatar, maar wel de geesten kunnen je deze keer naar de overwinning leiden. Betreed in het nieuwe spel van Space Cowboys de wereld van de geesten en ga mee op een spirituele reis naar de Inori Vallei van Mathieu Aubert & Théo Tivière.
Er bevinden zich in de Inori Vallei, in de schaduw van de immense heilige boom, twee tot vier dorpen. Als dorpsoude kijken de bewoners naar jou om hen te leiden en ervoor te zorgen dat ze in voorspoed en vrede kunnen leven. De beste manier om dat te doen is door de geesten van de vallei aan jouw kant te krijgen. Die geesten zijn jullie doorgaans goedgezind, althans als je hen meer offers brengt dan de andere dorpen!
Ieder jaar bouwen de dorpelingen altaars om de geesten die in de vallei wonen te eren, in de hoop hun gunst te komen.
Inori is een relatief eenvoudig spel om te spelen en klaar te zetten. Het minimalisme en de eenvoud zijn mooi in lijn met de vormgeving van het spel. Om alles nog iets vlotter te laten gaan, hebben de ontwerpers de doos zo in elkaar gestoken, dat alle geestkaarten een eigen vak hebben om ze op voorhand al te sorteren.
Midden op het bord worden drie startkaarten onthuld die elk één van de zes geesten uit de vallei vertegenwoordigen. Aan de wortels van de heilige boom plaats je twee gunsttokens van de geesten die niet aanwezig zijn bij de getrokken startkaarten. Iedere geest heeft in dit spel namelijk een tegenpool met wie hij bij de start van het spel niet samen aanwezig kan zijn: licht & duisternis, water & vuur, wind & aarde.
Iedere speler kiest een kleur en legt de daarbij horende meeple voor zich neer. Afhankelijk van het spelersaantal worden er vijf tot zeven meeple gebruikt. De overbodige stukken verdwijnen terug in de doos. Alle spelers plaatsen nu telkens één van hun meeple in het veld naast de startkaarten. Deze extra workers worden op het einde van iedere ronde aan je voorraad toegevoegd.
Plaats ten slotte alle kaarten, altaar-, rune- en gunsttokens per soort naast het bord. Met de setup achter de rug, zijn de geesten klaar om jullie giften en lofgezang te ontvangen.
Het spel wordt gespeeld in vier rondes (seizoenen) die voortduren tot iedereen al zijn werkers geplaatst heeft. Tijdens je beurt voer je telkens één verplichte actie (altaar bezoeken / de heilige boom beklimmen) uit die je kan uitbreiden met één of meerdere optionele acties (runetokens spelen).
Om de geesten te eren bezoek je hun altaars en plaats je offers aan hun schrijn. Dit doe je door een meeple op te offeren en op de kaart in het midden van het spelbord te plaatsen. Maak je geen zorgen, het zijn gelukkig geen menselijke zoenoffers, je bent je meeple niet voor de rest van het spel kwijt!
De geesten geven en de geesten nemen, want op ieder altaarveld staat een beloning voor wie daar bidt. Indien er een doorstreept icoon onder het veld staat, betaal je een prijs om daar te mogen mediteren. Een doorstreepte gunsttoken kost je dus één gunst van de afgebeelde kleur. Als je niet in staat bent die kost te dragen, dan moet je een andere plek zoeken om de geest te bewieroken.
Zoals bij de meeste worker placements zijn de altaarvelden de locaties op het bord waar jouw meeple iets kan uitvoeren. De geest die je aanbidt beloont je voor jouw offers met het afgebeelde effecten.
De heilige boom in het midden van de vallei is misschien de ideale plaats om een extra altaar te plaatsen. Zo’n plechtige plaats zal de geesten vast wel kunnen bekoren!
Wanneer je in de boom klimt, plaats je een meeple op een beschikbaar veld. Indien er op het gekozen veld nog geen altaar aanwezig is, moet je hier één van de nog beschikbare altaartegels toevoegen. De boom schenkt beloningen in de vorm van gunsttokens, runen, punten of extra meeple om direct ergens op geestkaarten te plaatsen.
De druïdes van vroeger, die de vallei lang geleden verlieten, communiceerden met de geestenwereld via magische runen. Soms lacht het geluk je toe en kan je deze eeuwenoude runen op een steen in het bos terugvinden.
Je mag tijdens jouw beurt kiezen om een runetoken te onthullen om het daarop afgebeelde effect uit te voeren. Je mag dit voor of na de verplichte actie doen. De effecten variëren van het krijgen van extra gunsttokens tot het verjagen van een tegenstander naar een ander altaarveld. Hou je jouw runen liever geheim tot op het einde van het spel? Dat kan ook!
Terwijl jullie hard werken aan jullie eerbetoon, gaat de tijd genadeloos verder en veranderen de seizoenen in de vallei. Op het einde van iedere ronde wordt het seizoen afgesloten en kijken de geesten of ze jullie goed- of kwaadgezind zijn.
Als alle altaars op een kaart afgeladen zijn met offers, is de geest tevreden gesteld en zal hij het volgende seizoen maar al te graag nog meer offers in ontvangst nemen. In dit geval scoren alle spelers die op deze kaart offers brachten een punt per gunsttoken van de kleur van de geest. Daarna verwissel je de kaart met een nieuw exemplaar van dezelfde kleur.
Wanneer niet alle altaars gebruikt werden, zal de geest zijn ongenoegen uiten en jullie volgend seizoen de rug toe keren. Gelukkig voor jullie wordt zijn plaats dan onmiddellijk ingenomen door zijn tegenpool. Verwijder de kaart zonder punten te scoren en leg een kaart van de andere kleur in de plaats.
Zodra je dit voor alle kaarten overlopen hebt, neemt iedereen zijn meeple weer op hand en wordt er een extra startkaart getrokken die op het eerste slot naast de startkaarten wordt toegevoegd. Naarmate de seizoenen voorbij gaan zullen er steeds meer kaarten op het bord beschikbaar zijn om je meeple naartoe te sturen.
Op het einde van het laatste seizoen wordt er nog per altaar op de boom gekeken wie het meeste en 2de meeste gunsttokens van die soort heeft. Dit kan je nog een stevige bonus aan punten bezorgen. De speler met het meeste punten is de winnaar van het spel.
Onverwacht interactief : op het eerste zicht verwacht je dat de spelers, zoals bij veel andere worker placements, vooral met hun eigen punten en grondstoffen bezig zullen zijn. Maar bij Inori moet je de andere spelers nauwlettend in de gaten houden. In plaats van iemand ‘zijn plekje’ in te nemen, kan je ook meeple verjagen of net vermijden dat een geestkaart volledig afgewerkt wordt en iemand dus punten misloopt. Je hebt elkaar nodig om een kaart te vervolledigen, maar kan je elkaar wel vertrouwen?
Diep thema, weinig diepgang : het verhaal en het spirituele thema bij het begin van het spel zijn tijdens het spelen helaas weinig voelbaar. Meeple plaatsen, resources verzamelen, punten scoren. Er is weinig verhalend aan het effectieve spelmechanisme los van het artwork. Op zich is dit niet storend voor het spel, maar wel een gemiste kans.
Continu wisselend landschap : aangeziende geesten & altaars aan wie je offers brengt elke ronde veranderen, en je maar 4 rondes hebt, ben je nooit echt in staat om echt een puntenmechanisme op te bouwen bij dit spel. De stroom aan wisselende velden doet het spel vrij willekeurig aanvoelen, tenzij je het spel al zo vaak gespeeld hebt dat je kan voorspellen welke altaars er op een volgende kaart staan. In scherp contrast met de wisselende geesten zijn de altaars op de heilige boom dan weer vergrendeld voor het hele spel.
Take that : Inori voelt, mede door de uitstraling, vredig aan maar er is een gezonde dosis ‘take that’ aanwezig. Je ziet onderaan elke geestkaart welke andere geest er zou kunnen opdagen, als je onvoldoende offers brengt. Zo kan je inschatten of je net wilt voorkomen dat die geest verschijnt of niet. Ook de runen kunnen een tegenstander serieus saboteren.
Prachtige vormgeving : Misschien is de vormgeving van het spel wel het grootste pluspunt te noemen. Het scherpe contrast tussen de pastelkleuren van het spelbord en de felgekleurde, maar speels afgebeelde geesten zorgen ervoor dat Inori wel de aandacht trekt als je voorbij wandelt. Suzanne Demontrond heeft nog niet zo veel games op haar naam staan, maar mag als het van ons afhangt zeker nog wat games vormgeven.
Mieren zijn verzot op zoetigheid, maar niet op indringers die hun territorium op het oog hebben. Marabunta door Space Cowboys en Asmodee is een roll & writewaar 2 spelers het tegen elkaar opnemen om de heerschappij van het pelouse.
Je beseft het allicht niet, maar terwijl jij in je tuin ligt te zonnen, achteloos van je zelfgemaakte iced tea slurpt en kruimels van een gebakje morst, woedt er een helse strijd onder je voeten in het gazon. Duizenden zesvoetige soldaten marcheren langs het klaverveldje om slag te leveren met elkaar.
Twee mierenkolonies hebben besloten dat jouw pas aangelegde tuintje de perfecte uitbreiding vormt voor hun domein. Maar de groene oase is niet groot genoeg voor hen beiden… Eentje zal moeten wijken, maar niemand wil zich zonder slag of stoot gewonnen geven.
Om het spel te starten worden het spel- & de 2 spelersborden aan elkaar vastgemaakt. Afhankelijk of je de starter of ervaren variant speelt, gebruik je de bijhorende zijdes. Iedere speler neemt vervolgens de leiding over een mierenleger en moet om te beurt troepen strategisch over het terrein verspreiden en daarbij zo veel mogelijk suiker en kratten verzamelen.
Het centrale spelbord is het territorium waar jullie om strijden. De graszode is verdeeld in 6 gebieden, elk met een andere kleur, en is bezaaid met allerhande lekkernijen. Zo’n zoete cupcake kruimel of een aardbei die van een taartje in het gras viel is het ideale geschenk voor jullie koningin. Al die suiker levert je op het einde van het spel nog eens bonuspunten op ook!
Elke ronde worden de 6 dobbelstenen geworpen en een tegel omgedraaid. De dobbelstenen en tegel zijn de orders die je deze ronde aan je troepen kan geven. De speler die aan beurt is verdeelt de gerolde dobbelstenen en de onthulde tegel in 2 groepen. Hoe hij de verdeling maakt, is volledig aan hem.
Elke speler mag 1 groep aan orders kiezen om uit te voeren, maar het is de tegenspeler die als eerste kiest welke groep hij wilt.
Zodra je tegenstander gekozen heeft, verwerkt hij de effecten ervan. Pas daarna mag jij de dobbelstenen en/of tegel van de niet gekozen groep uitvoeren. Hierna wisselt de spelersvolgorde en start de volgende ronde. Dit proces herhaalt zich tot er minstens aan 1 van de eindvoorwaarden van het spel voldaan is.
Afhankelijk van wat er op de teerling afgebeeld staat, voer je een andere actie uit:
Vlag : Kleur op het scoreblad een blanco cirkel in voor het bijhorende gebied. Deze scorebladen bepalen op het einde van het spel hoeveel punten jouw mierenleger in dit gebied scoort, als je de strijd daar wint.
Krat : Streep een krat af op jouw spelersbord. Als je een bonus activeert door voldoende kratten weg te kruisen, voer je dat effect meteen uit.
Cijfer : Schrijf het cijfer in een vrij veld van het bijhorende gebied op het territoriumbord. Dit cijfer vertegenwoordigt de soldaten die jij defensieve posities laat innemen in het gazon. Voor het noteren van cijfers, gelden er echter wel enkele speciale regels.
Tegels hebben allemaal een uniek effect dat net iets krachtiger is dan een dobbelsteen. De tegeleffecten variëren van het doorstrepen van meerdere kratten tot het bouwen van een nieuwe uitvalsbasis voor je mieren. De actieve speler moet altijd goed nadenken hoe hij de dobbelstenen en tegel verdeelt in twee groepen, want beide spelers delen de gerolde resultaten voor die ronde.
Mieren houden van orde, dat merk je direct wanneer je ze netjes in een rij over het tuinpadje ziet lopen. Ook in Marabunta zijn er bepaalde regels die zorgen dat de mieren niet als een wilde bende door elkaar lopen. In het spel wordt dit ‘de burenregel’ genoemd.
Net als in het echte leven komen mieren nooit zomaar uit het niets tevoorschijn, er is altijd ergens een nest of mierenhoop. Wanneer je een getal in een vrij veld schrijft, moet dat grenzen aan een veld waarin al een getal van jouw kleur staat. Het principe is eenvoudig: je start vanuit een mierenhoop en van daaruit kan je cijfers noteren in aangrenzende velden/gebieden om je heerschappij van het grasperk uit te breiden.
De cijfers op de dobbelstenen hebben ook een kleur. Je hebt met een cijfer altijd 2 keuzes waar je het noteert. Ofwel schrijf je het cijfer, indien mogelijk volgens de burenregel, in een aangrenzend vrij veld in het gebied van de desbetreffende kleur. Of je schrijft het getal in een aangrenzend vrij veld van een ander gebied.
Als je ergens anders op het spelbord wilt starten, zal je eerst een nieuwe mierenhoop moeten bouwen. Beide spelers beginnen het spel met 2 mierenhopen die ze kunnen inzetten wanneer ze dat willen. Maar je hebt er dus maar 2, zorg dan ook dat je snel uitbreidt voordat je tegenstander je de pas afsnijdt.
Sommige velden bevatten kratten of cupcakes. Gelukkig kunnen mieren tot wel 50 keer hun eigen lichaamsgewicht dragen; zo’n krat van takjes en bladeren kunnen ze dus wel aan. Wanneer jouw mieren een veld met effecten innemen, mag je een cupcake of krat schrappen op jouw spelersbord. Jij kiest zelf voor welke van de 8 weergegeven bonussen je kratten inzet, maar je mag dit nadien niet meer veranderen. Kies zorgvuldig en plan je extra acties goed in, want bonussen kan je nooit opsparen voor later!
Het spel is ten einde wanneer aan minstens 1 van de volgende voorwaarden is voldaan:
Nu alle troepen uitgestuurd zijn is het tijd om te kijken welke mierenkolonie het onderspit delft en met hangende voelsprieten de aftocht blaast. Maak per gebied de som van de rode en de blauwe getallen. De speler met de hoogste som wint dit gebied. Vervolgens kijk je hoeveel cirkels de speler voor dat gebied ingekleurd heeft. Dit is het aantal punten dat er gescoord worden. Dit herhaal je voor alle 6 gebieden. Bij de punten voor de gebieden tel je de bonuspunten voor cupcakes om zo een finale score te bekomen.
Wanneer je een spel vastneemt en de naam Reiner Knizia op de doos ziet staan, schieten de verwachtingen onmiddellijk de hoogte in. Reiner is, met meer dan 800 spellen op zijn palmares, zonder overdrijven een grootmeester als het op het ontwerpen van bordspellen aankomt. Maar weet hij het met Marabunta ook weer waar te maken?
Marabunta is snel gespeeld en kan je regelmatig opnieuw spelen. Er is een voldoende grote herspeelbaarheidsfactor dankzij de tweezijdige borden en de relatief grote geluksfactor met het dobbelen. Toch is het geen luchtig spelletje om mee te ontspannen. Het is behoorlijk pittig zelfs! Je moet de intenties van je tegenspeler goed kunnen lezen, een beetje voorspellend kunnen rekenen en je mag het spelbord en het spelersbord van de tegenpartij geen seconde uit het oog verliezen.
Door de burenregel en het zeer beperkte aantal mierenhopen, moet je enorm snel jouw aanwezigheid op het spelbord opdringen. Toch is het meer dan area control alleen. Als je niet voldoende inzet op het verhogen van de punten op de scorebladen, is jouw dominantie in een gebied niets waard. Wie Marabunta wilt winnen, moet op zoek naar een subtiele balans tussen zich op het veld verspreiden, zijn tegenstander manipuleren en de juiste bonussen op het correcte moment activeren.
Als actieve speler kan je met de tegel en de gerolde resultaten analyseren wat voor beide spelers de beste verdeling is. Hoe kan je er bij het verdelen van de resultaten voor zorgen dat je tegenspeler zo min mogelijk uit de groep die hij kiest kan halen en jij daar juist voordeel uit haalt? Het is heerlijk om je tegenspeler te zien spartelen wanneer je zijn opties letterlijk in twee kampen verdeelt.
Het vrijspelen van bonussen is een zeer gekende en veel bewezen formule voor roll & writes. De door jouw gekozen acties hebben direct een visuele impact en kunnen, indien je het goed uitstippelt, een kettingreactie veroorzaken die je tegenstander stevig saboteert. Bonussen vrijspelen triggert ook altijd het epic win gevoel, wat zeker bijdraagt aan de aantrekkingskracht om het spel nog eens te spelen. Zo krijg je nooit het gevoel dat je niets hebt kunnen doen, zelfs wanneer je verliest.
Op zoek naar andere spellen voor twee spelers? Check zeker deze pareltjes uit ons gamma:
